Is de koning te duur?

Nix mis mee, de­ze men­sen. De meis­kes wor­den net zo mooi als hun moe­der.

Vol­gens het Re­pu­bli­kein­se Ge­noot­schap kun­nen we op ons staats­hoofd-ge­beu­ren zo’n 345 mil­joen €uro op jaar­ba­sis be­spa­ren als we Ne­der­land zou­den om­scha­ke­len van de con­sti­tu­ti­o­ne­le mo­nar­chie die we nu zijn naar een re­pu­bliek. Ze ge­ven daar­bij wel aan dat dit in­zicht met wat cre­a­tief re­ken­werk tot stand kwam.

De Zwit­ser­se pre­si­dent kost vol­gens het RG rond de 420.000 €uro. (Ik hoop dat ze niet ver­ge­ten zijn het be­drag van Zwit­ser­se Fran­ken naar on­ze €uro om te re­ke­nen.) Ik ben scep­tisch over dat ge­tal, want ik vraag me af of daar ook al­ler­lei ver­bor­gen kos­ten in zit­ten die niet zo op­val­len. Bij­voor­beeld: een ex-pre­si­dent moet de rest van zijn le­ven wor­den be­waakt om­dat hij op de hoog­te is van staats­ge­hei­men. Om hem on-chan­ta­bel te hou­den geldt die be­vei­li­ging ook voor zijn fa­mi­lie. Of die €420-dui­zend wel klopt waag ik daar­om te be­twij­fe­len. Een pre­si­dent zou wel eens een aar­di­ge cent duur­der kun­nen zijn dan ze bij het RG den­ken.

On­der­tus­sen be­ta­len we per Ne­der­lan­der zo’n €21 per jaar voor on­ze mo­nar­chie. Daar­bij wil ik een klei­ne aan­te­ke­ning ma­ken. Mijn kin­de­ren be­ta­len geen be­las­ting dus die wor­den niet aan­ge­sla­gen voor on­ze roy­al­ty. Ne­der­land heeft op dit mo­ment de be­schik­king over iets meer dan 13 mil­joen (inkomsten-)belastingbetalers. Als je daar de kos­ten van on­ze ko­ning over ver­deelt dan kom je dicht bij de €28 in plaats van €20 per jaar. Wat ik niet mee­re­ken is de niet-in­kom­sten­be­las­ting, die ie­der­een die hier in Ne­der­land geld uit­geeft be­taalt.

Ik ben geen cij­fer-crack, dus hoe je hier nauw­keu­ri­ger moet cal­cu­le­ren weet ik niet, maar de las­ten wor­den dus wel iets bre­der ge­dra­gen. Al­thans, dat denk ik, maar mis­schien klopt dat niet. Ik be­taal na­tuur­lijk ook die niet-in­kom­sten­be­las­tin­gen, net zo­als ie­der­een die niet IB-plich­tig is. Van mijn net­to in­ko­men – dus ná be­las­ting­hef­fing – be­taal ik nog eens on­ge­veer 20% aan BTW’s en ac­cijn­zen; waar­bij die laat­ste stijgt naar­ma­te ik meer drink, rook of au­to rijd.

De mo­raal van dit ver­haal: als ik per maand €4.500,-/€3.000,- bruto/netto ver­dien, dan vloeit daar­van nog eens ge­mid­deld €600,- aan BTW naar de schat­kist, bo­ven­op de €1.500,- piek die ik al aan IB af­draag. Of­wel, op een bru­to in­ko­men van €4.500,- be­taal ik uit­ein­de­lijk €2.100,- aan be­las­tin­gen. Daar­bij weet ik niet eens of ik over le­ges ook BTW be­taal.

Blijft de vraag: vind ik dat ik te­veel aan on­ze mo­nar­chie kwijt ben? Als ik kijk naar de good­will die de Oran­jes we­ten te kwe­ken – zo­wel bin­nen als bui­ten Ne­der­land – dan moet ik toe­ge­ven dat ik het niet zo erg vind om die paar tien­tjes per jaar te be­ta­len. Het komt neer op on­ge­veer an­der­hal­ve krat Grolsch, in­clu­sief BTW en ac­cijn­zen. Daar merk ik nix van en we wor­den door ons ko­nings­paar toch aar­dig op de kaart ge­zet. Ik ver­moed dat een pre­si­dent dat min­der goed zou doen om­dat die geen vast ge­zicht ver­te­gen­woor­digt zo­als een ko­ning dat doet. Wie weet nog de pre­si­den­ten van bij­voor­beeld Duits­land van­af nu tot een jaar of 50 te­rug? De Duit­sers zelf we­ten dat vol­gens mij niet eens. Wij – en met ons het bui­ten­land – we­ten het al­le­maal: ons staats­hoofd was een Oran­je. Con­ti­nu­ï­teit heet dat, en wel ruim over de ter­mij­nen van de re­ge­rin­gen heen.

Het schept ver­trou­wen voor ons in het bui­ten­land, dat ko­nings­huis; te­recht of on­te­recht maakt daar­bij niet uit. Ik ben ei­gen­lijk een re­pu­bli­kein, maar naar het blijkt een­tje met on­mis­ken­ba­re roy­a­lis­ti­sche trek­jes. Is dat te vol­gen? Voor mij wel. Ik zie meer voor­de­len, na­me­lijk dat er aan dat huis veel geld wordt uit­ge­ge­ven waar­mee de eco­no­mie aar­dig ge­sti­mu­leerd wordt. Al die vak­lui die de pa­lei­zen on­der­hou­den, al die chauf­feurs en be­vei­li­gers en ie­der­een die een func­tie be­kleedt rond ons vor­sten­paar, daar is toch nix mis mee?

Fas­cis­me was hip, ook in Ne­der­land
Ka­nye West: amateur-“filosoof” uit Ame­ri­ka
T⛪UIS | MUURK✍NT | | Carlito, ergo SUM! - JAARGANG 8 | ◬